|
Kariyer; eskiden, içinde doğduğun meslekti. Çiftçi, balıkçı, demirci veya aileninki neyse o olurdun ve çocukların da mücadele etmedikleri ve inançlarından sapmadıkları müddetçe aynısını olurlardı. Çok eski günlerde, kariyer, yüksek okuldan mezun olduktan emekli olana kadar 40 yıl boyunca aynı fabrikada çalışmaktı.
Fakat bugün kariyer nedir? Kimse ailesinin yaptığı mesleği yapmayı ummuyor ve eğer kamuda değilse kimse de aynı mesleği 5 yıldan fazla yapmayı beklemiyor.
Peki, kariyer bugün nedir? Ve sen bir kariyer istiyor musun?
Bazı insanlar kariyerlerini tüm yaşamları boyunca aynı rolde/sanayide/alanda çalışmak olarak tanımlamaktadır. Örneğin, birisi elektrik mühendisliği derecesini alabilir ve sonrasında 40 yıl boyunca çeşitli şirketler için elektrik mühendisliğinin farklı çeşitlerinde çalışabilir ve bunların tamamını kendisini kokteyl partilerinde “elektrik mühendisi” olarak tanıtarak yapar. Bu, bir hayli açıksözlü havası verir.
Fakat hepimiz biliyoruz ki, teknoloji bugün korkutucu şekilde gelişmektedir. Okulda edindiğin beceriler mezun olduktan sonra zamanla eskimektedir ve içinde bulunduğun sanayi 5 yıl içinde varlığını yitirebilir.
Şu an için planın nedir? Daha çok çalışmak ve en iyisini ummak mı?
Gelecek için planın nedir? Hala, 40 yıldır yapageldiğin şeyin aynısını yapmak mı?
İçimizdeki idealist aynı şeyi düşünüyor: günümün yalnızca 8 saatinde, hoş, klimalı bir ofiste çalışmak ve erişkin yaşta emekli olana kadar kurumsal basamakları yavaşça tırmanmak istiyorum.
Fakat bu fazla gerçekçi değil. Aslında; biz, bu tarz kariyerin, kamu dışında gitgide seyrekleştiği elverişli/ekonomik tarihi bir döneme giriyor olabiliriz. Sürekli değişim, yeniden eğitim ve kendiliğinden yeniden keşif çağına giriyor olabiliriz. Kariyer konseptinin kendisi demode olabilir.
Öyleyse, şu an ne yapıyor olmalısın? Eğer bir yazılım programcısıysan, boş zamanlarında kendi uygulamalarını yazıyor olabilirsin. Eğer bir artistsen, online satılabilecek çalışmalar yaratabilir ve freelance hizmetler sunabilirsin. Eğer bir iş analisti veya yöneticisiysen, eski arkadaşlarla ortaklık kurarak yan işe veya yatırıma başlayabilirsin. Ana nokta, günde 8 saatini bir işe harcamanın daha fazla yeterli olmadığıdır. Bu kariyer değildir, yalnızca bir iştir.
Bugün korkunç olan, bir mesleğin nasıl kırılgan olabileceğidir. Birkaç ABD’li güç yetiremeyeceği mortgage kredisi alır, Avrupa’lılar birikimlerini kaybeder ve İzlanda ekonomisi çöker. Silikon vadisindeki birkaç genç e-maili keşfeder ve aniden posta servisinin fiyatı ikiye katlanarak buluşmayı sonlandırır.
Hergün, eski teknolojileri ve sanayiyi gereksiz kılan birçok yeni teknoloji keşfedilmektedir. Otomobilin keşfi at itişli nakliye dünyasını yıktı ve yeni bir sanayi yarattı. Fakat şimdi, telekomünikasyon, insan transferini birgün önemsiz kılacak. İnsanların tamamının evlerinden çalıştığı, gıda maddelerinin online sipariş verildiği, gözlüğün online alındığı ve alışverişin online yapıldığı bir dünya hayal edin… Dünyanın şimdiden burada olduğu gözükmektedir. Bu dünyada, otomobillere ya da otomobil yapanlara veya garajlara ihtiyaç duymayacağız. Yalnızca, gıda ve büyük televizyonları taşıması için birkaç tır ile belki zaman zaman doktora gerek duyacağız.
Ev yapımı filmler nasıl olur? Dijital animasyon ve düzenleme yazılımı birgün, orijinal müzik, ses efektleri ve aktör performansları ile bütün bir filmi, yetenekli bir yönetmenin odadan çıkmadan yapmasını ve sonra online olarak satış için dağıtmasını olanaklı kılacak. Hollwood’a gerek kalmadığında hayatını idame ettiremeyecek artistleri ve teknisyenleri bir düşünün.
Bu bir abartı değil. Tekno – histeri de değil. Yüksek teknolojili yaşantını düşün. Online alışveriş yapıyor musun? Eğer öyleyse, kasiyerlere ve satış danışmanlarına gerek duymuyorsundur. Online banka işlemleri yapıyor musun? Eğer öyleyse, banka memurlarına ve mortgage temsilcilerine gerek duymuyorsundur. Ve bir kere tuğla ve harca gerek kalmadığında, artık mühendise, tuğlaya, harca, mimara, kontrolöre, müteahhide veya fiziksel bir şey bina etmek için gerekli herhangi bir şeye ihtiyaç duymacağız. Ve bu, ülkeler arasında teknik işlerin uzaktan yapılmasını sağlayan dış alımlar dünyasını konuşmaya başlamadan önceydi…
Peki sen? Yüksek okul ve üniversite seni 8 yıl boyunca fazlasıyla meşgul etti. Yüksek lisans programı ve medikal okul da bir hayli meşgul etti. Fakat şu an sen çalışan dünyada akıntıya kapılmışsın ve senin kaderin istediği zaman emekli olabilecek güce sahip ve istediği pozisyonda iş bulabilecek birkaç yöneticinin elinde… Ey cesur genç profesyonel, kendini bir anda soğukta dışarıda, “kariyerime ne oldu, çok çalışıp en iyisini ummaya ne oldu?” derken bulabilirsin.
İşte bu yüzden, ateşte çok fazla demire ihtiyacın var; geceleri, hafta sonları kenarda çok projeye gereksinimin var. Senin günlük işin yalnızca işindir. O senin kariyerin değildir. Kariyerin, tüm profesyonel çabalarının toplamıdır ve eğer senin tek profesyonel çaban masanın başında günde 8 saat harcayarak zaten emekli olmuş birisi için sayfaları çevirmek ise, senin kariyerin şimdiden sıkıntıdadır.
Bununla birlikte, internetin sihirli dünyasında kendi kişisel imparatorluğunu kurmaya başlayabilecek olman iyi haberdir. Satılabilecek herhangi bir şey yapabilirsen, biraz daha fazlasını yapmaya başla. Eğer freelance çalışabilirsen, boş zamanlarında bunu yap. Eğer senin günlük işin boş zamanlarında yapabileceğin şeyler sağlamıyorsa hobilerine göz at. Nelerden hoşlanıyorsun? Yemek pişirmek? Bahçe? Öğretmek? İddia ediyorum, eğer denersen, tutkularını özgeçmişine konulmaya değer bir şeylere dönüştürmek için bir yol bulabilirsin.
Buradaki en alt çizgi yaşamın çok uzun olmasıdır; bu çok pahalı olabilir ve herhangi bir şirkete veya sanayiye seni önümüzdeki 10 yıl boyunca destekleyeceği noktasında güvenemezsin. Senin en iyi iddian, kendine daha fazla zaman ve çaba harcamandır ve eğitim akıllıca bir yatırım gibi dururken kendi işlerin uzun vadede çok daha fazla karlı ve güvenilir olabilir.
Bu yazı WorkAwesome yazarlarından Joseph Lewis’in kaleme aldığı “What is a 21st Century Career?” adlı makaleden çevrilmiştir. Dilerseniz makalenin orijinal metni buradan okuyabilirsiniz.
|